نویسنده = عادل آذر

ارائه مدل بومی ابعاد زمینه‌ای ‌‌‌‌سازمان: شناسایی و رتبه‌بندی ابعاد زمینه‌ای ‌‌‌‌اجرای مدیریت فرایندهای سازمانی

دوره 27، شماره 4، زمستان 1402، صفحه 27-57

سید محمد محمودی؛ محسن مومنه؛ عادل آذر

چکیده سازمان‌ها توجه زیادی به مدیریت فرایندهای سازمانی نشان داده‌‌‌اند‌ اما مشکلات و شکست‌های بسیاری در اجرا گزارش شده است، محققان عدم توجه به شرایط زمینه‌ای ‌‌‌‌را دلیل این مشکلات دانسته‌‌‌اند‌. ﻫﺪف اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ آن است که با ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ و اولویت­بندی ابعاد زمینه‌ای ‌‌‌‌که در اجرای مدیریت فرایندهای سازمانی باید مدنظر قرار گیرند، مدل جدیدی را ارائه دهد.  ﭘﮋوﻫﺶ ﺣﺎﺿﺮ ترکیبی ﮐﯿﻔﯽ-کمی است و از روش ﻓﺮاﺗﺮﮐﯿﺐ و آزمون فریدمن استفاده شده است. ابتدا با ﺟﺴتجو در ﭘﺎﯾﮕﺎهﻫﺎی علمی معتبر و فاصله زﻣﺎﻧﯽ مشخص، از 421 منبع بررسی شده نهایتا" 64 مورد وارد ﻣﺮﺣﻠﻪ نهایی شد و با استفاده از نرم­افزار MAXQDA  کدگذاری و تحلیل انجام گردید. سپس با تهیه پرسشنامه و نظرات خبرگان رتبه­بندی انجام شد. بررسی روایی و پایایی در بخش اول با تعیین ملاک‌های ورود و خروج اسناد، ابزار CASP و محاسبه ضریب کاپای کوهن و در بخش دوم با تایید خبرگان و محاسبه آلفای کرونباخ انجام گردید. با مرور اسناد 73  ﮐُﺪ ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﺷﺪ و ﮐُﺪﻫﺎ در ﻗﺎﻟﺐ 9 مقوله اصلی با بیشترین فراوانی مربوط به "ابعاد سازمانی" دسته­بندی شدند. با اولویت­بندی معیار‌ها رتبه اول تا سوم به "زیرساخت فناوری"، "دانش مورد نیاز فرایند" و "فرهنگ پشتیبان" تعلق گرفت. نتایج این تحقیق نه تنها با تکیه بر متون علمی بلکه با در نظر گرفتن محیط کسب­وکار و نظر متخصصان در کشور انجام شده است. بنابراین می­تواند الگویی جدید و جامع برای سازمان‌ها، متخصصان و محققان در کشور ﺑﺎﺷﺪ.

سناریو نویسی برای آینده خودروی بدون راننده

دوره 26، شماره 3، پاییز 1401، صفحه 118-143

حمید حنیفی؛ عادل آذر؛ منوچهر منطقی

چکیده محققین اعلام نموده اند که دلیل اصلی تصادفات خودروها، خطای انسانی می باشد. احتمالا خودروهای خودران می توانند خطاهای انسانی را حذف نمایند. همچنین می توانند باعث مزیت های دیگری از قبیل بهره وری منابع و کاهش ترافیک شوند. شرکت های زیادی از قبیل گوگل و تسلا به سمت توسعه خودروی خودران رفته اند. بنابراین لازم است زیرساخت های فناورانه، اجتماعی، اقتصادی از الان فراهم گردد. هدف از این تحقیق، سناریونویسی وضعیت های مختلف خودروی خودران بود. روش تحقیق به این صورت بود که ابتدا از پیشینه ادبیات، عوامل موثر بر این فناوری استخراج و این عوامل به عنوان پایه مصاحبه با خبرگان قرار گرفت. خبرگان این عوامل را حذف، تایید و یا بر آنها اضافه نمودند. تحلیل محتوی مصاحبه خبرگان با نرم افزار مکس کیو دی آ انجام و سپس عوامل موثر کلیدی با تحلیل اثر متقابل توسط نرم افزار میک مک مشخص گردید. در گام بعدی برای همین عوامل کلیدی موثر با نرم افزار سناریو ویزارد، سناریوهای مختلف در نظر گرفته شد. یافته های پژوهش این بود که چهار سناریو توسط نرم افزار سناریو ویزارد پیشنهاد گردید که یکی از آنها سناریوی مطلوب، یک سناریو نامطلوب و دو سناریو نیز ایستا بود. سناریوی مطلوب تحلیل و پیشنهادات نحوه رسیدن به آن نیز ارائه گردید. با دانستن این سناریوی مطلوب از الان می توان برای آینده مطلوب خودروی خودران، آمادگی لازم را فراهم نمود تا بهترین حالت از این فناوری جدید در سطح کشور جاری گردد.

تحلیل عوامل موثر بر توسعۀ زنجیره تامین خدمات بانکی در انقلاب صنعتی چهارم

دوره 26، شماره 2، تابستان 1401، صفحه 95-114

وحید شهابی؛ عادل آذر؛ فرشاد فائزی رازی؛ میر فیض فلاح شمس

چکیده با ورود به انقلاب صنعتی چهارم، مدل کسب و کار خدمات مالی متحول خواهند شد. از این‌رو، بانکها برای موفقیت در دنیای دیجیتالی آینده، باید ساختار زنجیره تامین خود را به خوبی شناخته و تحولات این زنجیره در انقلاب صنعتی چهارم را به خوبی تحلیل نمایند.
علیرغم تحقیقات انجام شده در زمینه بانکداری دیجیتال، موضوع بررسی تحول و شناخت زنجیره تامین خدمات بانکی در انقلاب صنعتی چهارم صنعتی تقریباً مغفول مانده است. لذا در این مقاله ضمن بررسی تحقیقات انجام شده و با مصاحبه عمیق با خبرگان، آثار انقلاب صنعتی چهارم بر روی زنجیره تامین خدمات بانکی شناسایی شد. نتایج تحقیق نشان داد، به واسطۀ ورود بانکها به انقلاب صنعتی چهارم، بازیگران جدیدی از جمله فین تک ها به زنجیره تامین خدمات بانکی متصل خواهند شد و به دنبال آن عواملی نظیر اشتراک سیستماتیک اطلاعات در سراسر زنجیره تامین، همکاری بین سازمانی، پایداری و شفافیت ، انعطاف پذیری و شخصی سازی خدمات و ... افزایش یافته و جریان مالی، اطلاعاتی و خدماتی در زنجیره تامین خدمات بانکی متحول خواهد شد. از طرفی بیشترین فاصلۀ بانکهای ایران با بانکداری دیجیتال،عدم بهره گیری کامل از هوش مصنوعی برای خودکار سازی تمامی فرایندها برای افزایش انعطاف پذیری و سرعت در پاسخگویی است.

بررسی عوامل موثر بر ترجیحات برند مصرف کننده با در نظر گرفتن چرخه عمر مشتریان در حوزه بانکداری (مورد مطالعه:بانک پارسیان)

دوره 25، شماره 4، زمستان 1400، صفحه 27-44

خاطره قیصری؛ میرزا حسن حسینی؛ عادل آذر؛ سید موسی خادمی

چکیده هدف مقاله حاضر بررسی عوامل موثر بر ترجیحات برند مصرف کننده با در نظر گرفتن چرخه عمر مشتریان است. در حوزه بانکداری به خاطر شباهت خدمات ارایه شده و رقابت تنگاتنگ بین آنها، بررسی عواملی که باعث خلق ترجیحات مصرف کنندگان و گرایششان به سمت برند خاصی می‌شود حایز است. لذا باید اطلاعات مفیدی در اختیار مدیریت بانک ‌ها قرار گیرد، تا با اختصاص مناسب منابع، مشتریانشان را در طول چرخه عمر آنها به درستی مدیریت کنند. در این پژوهش از روش آمیخته استفاده شد.در فاز کیفی ، از روش دلفی با حضور خبرگان بانکی و اساتید دانشگاهی استفاده گردید که نهایتا به شناسایی 63 شاخص در پنج بعد  عوامل مربوط به مصرف کننده، عوامل استراتژیک، عوامل مربوط به برند، عوامل مربوط به سازمان و عوامل روانشناختی و طراحی مدل مفهومی انجامید. در بخش کمی، به منظور آزمون مدل ، 385 پرسشنامه محقق ساخته ، توسط مشتریان بانک پارسیان که در مراحل مختلفی از چرخه عمر خود قرار داشتند تکمیل شد. بر اساس تجزیه و تحلیل معادلات ساختاری و محاسبه ضرایب استاندارد توسط نرم افزار PLS  ، ابعاد رواشناختی و عوامل مربوط به سازمان به ترتیب بالاترین تاثیر را در ایجاد ترجیحات برند مصرف کننده گان در تمام مراحل چرخه عمر آنها داشتند.

ارائه یک مدل تحلیل پوششی داده ای شبکه ای برای مقایسه کارایی زیست محیطی صنایع فعال در شهر تهران

دوره 25، شماره 3، پاییز 1400، صفحه 193-216

آزاده امید؛ عادل آذر؛ محمود دهقان نیری؛ عباس مقبل باعرض

چکیده از آنجا که منابع در هر منطقه جغرافیایی محدود است، رویکرد منطقی آن است که این منابع صرف کسب و کارهای کارا شود. طی سال های اخیر، کلان شهر تهران به دلیل شرایط جوی و موقعیت جغرافیایی در شرایط بحرانی زیست محیطی قرار دارد؛ بنابراین، سنجش کارایی زیست محیطی صنایع فعال در این شهر در کنار ارزیابی کارایی عملیاتی حائز اهمیت است. برای مقایسه عملکرد صنایع و سنجش کارایی کل متشکل از کارایی عملیاتی و کارایی زیست محیطی می توان از تکنیک تحلیل پوششی داده ای شبکه ای استفاده نمود. پیدایش تکنیک تحلیل پوششی داده ای شبکه ای برای سنجش همزمان کارایی چندین زیرفرآیند به عنوان پیشرفتی در مدل استاندارد تحلیل پوششی داده ها به حساب می آید که در پی یافتن همزمان کارایی کل و کارایی زیرفرآیندها طی یک مدل ریاضی چندهدفه است. مدل ارائه شده در این پژوهش با حداقل سازی فاصله از کارایی مستقل، سعی در بهینه سازی مدل چندهدفه با استفاده از رویکردی خطی دارد. بطوری که مقایسه نتایج عددی نشانگر برتری این مدل نسبت به مدل های موجود در ادبیات در دستیابی به مجموعه جواب پارتو است.

چارچوب تدوین مدل کسب و کار پلتفرم: یافته ای مبتنی بر فراترکیب

دوره 25، شماره 1، بهار 1400، صفحه 95-115

نرجس زنگنه نژاد؛ علی معینی؛ نسترن حاجی حیدری؛ عادل آذر

چکیده :  رویکرد توسعه کسب ­وکار در صنایع و بازارهای متعدد به سوی رقابت مبتنی بر پلتفرم تغییر کرده ­است.این رویکرد نسبتا نوظهور مستلزم اتخاذ دیدگاه­های مدیریتی متفاوت و تعریف مدل­های کسب وکار مقتضی است. توانمندی مالک پلتفرم تضمین­کننده موفقیت و پایایی پلتفرم­ نبوده، بلکه پایایی و عمکلرد پلتفرم در گرو قابلیت­های شرکا و ترکیب روابط دو و چندجانبه است. از این­رو اتکا به اصول تدوین مدل­های کسب­وکار خطی جهت طراحی مدل­های کسب­وکار پلتفرم اثربخش به نظر نمی­رسد. بنابراین، پژوهش حاضر با هدف پرکردن شکاف پژوهشی موجود در زمینه مدل­های کسب­وکار پلتفرم و ارائه چارچوبی جامع جهت تدوین مدل­های کسب­وکار متناسب با نیازمندی­ها و مشخصات پلتفرم­ها انجام شده است. بدین منظور و جهت شناسایی مؤلفه­های سازنده مدل کسب و کار پلتفرم از مرور نظام مند متون و شیوه پژوهشی فراترکیب استفاده شده است. پس از استخراج مطالعات پژوهشی انجام شده در سالهای 2008 تا 2019 از پایگاه­های علمی معتبر و پالایش یافته­ها مبتنی بر معیارهای مشخص، محتوای 32 مقاله پژوهشی منتخب مورد تجزیه تحلیل قرار گرفته است. ارائه چارچوبی جامع با در نظرگرفتن ویژگی­های خاص یک پلتفرم، اهمیت مشارکت اعضای آن و شیوه متفاوت ارزش آفرینی در آن، دستاورد اصلی این پژوهش است.  نتایج حاصل از تحلیل و فراترکیب در قالب چارچوب تدوین مدل کسب و کار پلتفرم در دو سطح تعریف شده است که سطح اول شامل شش بعد اصلی و سطح دوم شامل 22 مؤلفه مدل کسب­وکار پلتفرم است. محور اساسی مدل پیشنهادی، همکاری و خلق مشترک ارزش میان اعضای پلتفرم است که زیربنای اصلی موفقیت در پلتفرم هاست.  

کاربرد استراتژی تصمیم‌گیری پاندا در شرایط بحرانی: با تمرکز بر بحران کرونا در ایران

دوره 24، شماره 3، پاییز 1399، صفحه 27-49

مهدی عزیزی؛ عادل آذر؛ محمود دهقان نیری

چکیده بحران­ها همیشه سخت­ترین آزمون برای انواع نظریه­های مدیریت هستند. نظریات مدیریتی اندکی وجود دارند که در در بحران­های سهمگین نیز کارایی داشته باشند. در نتیجه، سازمان­ها و مدیران در عمل، هنگام بحران­های بزرگ، بسیاری از کارکردها، ابعاد و وظایف خود را موقتاً متوقف می­کنند. در این میان، عرصه­ی تصمیم­گیری وضعیتی ویژه دارد، چرا که عرصه­ی تصمیم­گیری به هیچ وجه قابل تعطیلی نیست. بر این اساس، نظریات کاربردی تصمیم­گیری در شرایط بحرانی از ضروری­ترین نیازهای هر سازمان در هنگام بحران است. در این راستا، تلاش شده است تا با تمرکز بر استراتژی تصمیم­گیری پاندا و توسعه این استراتژی، کاربرد این استراتژی تصمیم­گیری در شرایط بحرانی تبیین شود. به این منظور، بحران کرونا به عنوان حیطه تمرکز انتخاب گردید. بحران کرونا به عنوان یکی از مهم­ترین بحران­های بشری که در حال حاضر تمامی جهان را درگیر خود ساخته است، بهترین گزینه برای این هدف است بنابرین، روش موردکاوی چندگانه به عنوان روش پژوهش حاضر انتخاب گردید. نتایج این پژوهش نشان می­دهد که ویژگی­های نتیجه­گرایی، بازخور چندگانه، سرعت عمل و نگرش سیستماتیک چهار ویژگی اصلی روش پاندا هستند که این روش را برای شرایط بحرانی به صورت ویژه مناسب می­سازند.

طراحی مدل کنترل ریسک پیاده سازی سیستم های برنامه ریزی منابع سازمان (ERP) با رویکرد نظریه داده بنیاد (GT)

دوره 23، شماره 4، زمستان 1398، صفحه 81-101

سید سعید میرحسینی؛ عادل آذر؛ امیر افسر؛ سعید جهانیان

چکیده ظهور سیستم­ های ERP < /span> به عنوان یک سیستم اطلاعاتی یکپارچه و فرایند محور با پشتیبانی از تمام فعالیت­های سازمان، منجر به ایجاد بهبودهای اثرگذار در عملکرد سازمان های استقراردهنده شده است. یکی از عوامل موفقیت در پیاده­ سازی سیستم­ های ERP < /span> شناسایی صحیح ریسک ­ها و پاسخگویی مناسب به آنها در طول چرخه حیات است. لذا این تحقیق با نگاهی نوآورانه به دنبال طراحی مدل کنترل ریسک پیاده ­سازی سیستم­ های ERP < /span> با رویکرد نظریه داده بنیاد (GT) طی مراحل سه­ گانه کدگذاری باز، محوری و انتخابی است. تحقیق حاضر از لحاظ هدف هم بنیادی و هم کاربردی است. جامعه آماری این تحقیق را خبرگان حوزه ERP < /span> تشکیل می­ دهند که با استفاده از روش نمونه­ گیری هدفمند مصاحبه­ هایی با 12 نفر از این خبرگان انجام شد. نتایج تحقیق نشان‌دهنده 57 کد اولیه و 17 مقوله اصلی بود که در قالب مدل پارادایمی شامل: شرایط علّی (ریسک­ های قبل از پیاده ­سازی، ریسک­ های حین  پیاده سازی و ریسک ­های بعد از پیاده­ سازی)، مقوله محوری (کنترل ریسک پیاده ­سازی ERP < /span>)، شرایط زمینه ­ای (عوامل سازمانی، عوامل فنی و عوامل انسانی)، شرایط مداخله‌گر (عوامل مرتبط با کارکنان، عوامل مرتبط با اجرای پروژه و عوامل مرتبط با سیستم ERP < /span>)، استراتژی­ ها (بهبود مسیر، توسعه منابع انسانی، تحول سازمانی و سازماندهی) و پیامدها (پیامدهای سازمانی، پیامدهای مالی و پیامدهای اجتماعی) پدیدار شد و روابط بین ابعاد مختلف آن نیز نشان داده شد.

واکاوی ساختار جاری نظام جمهوری اسلامی ایران از منظر مانایی

دوره 23، شماره 3، پاییز 1398، صفحه 129-159

غلامحسین مسلمانی نوش آبادی؛ عادل آذر؛ هاشم معزز؛ محمدجواد ارسطا

چکیده ساختار حکومت جوامع مختلف ضمن تفاوت‌های موجود کارکردی مشابه ولی با کیفیت‌های متفاوت دارند و جهت رفع مشکلات بایست روابط بین نهادهای حکومت دارای سازوکار مطلوبی باشند. از آنجا که مدل سیستم‌های  مانا ابزاری را در اختیار می‌گذارد تا ساختار فعلی سیستم‌ها یا ساختاری جدید را عارضه یابی و طراحی نماییم در این پژوهش با هدف شناسایی ساختار حکومتی و همچنین عارضه یابی این ساختار از آن بهره گرفته شد. هدف ما بررسی مانایی ساختار جاری حکومتی کشور از منظر سیستمی و پایداری و با استفاده از روشی علمی و کاربردی است که به دنبال آن با بکارگیری چارچوب مدل سیستم‌های مانا و روش سه مرحله‌ای جکسون عناصر ساختاری حکومت، وظایف و روابط میان آنها شناسایی و نسبت به عارضه‏یابی ساختار حکومتی قانون اساسی اقدام شده است. پس از بررسی و عارضه‌یابی صورت گرفته بر روی ساختار احصاء شده، این ساختار تا حدی مانا تشخیص داده شد و خطاهای پرتکرار در سیستم‌های مانا بر روی آن مورد بررسی قرار گرفت و با توجه به خطاهای موجود پیشنهادات کاربردی ارائه گردید.

طراحی مدل بهینه‌سازی چندهدفه سبد تولید برق پاک ایران

دوره 23، شماره 1، بهار 1398، صفحه 171-191

اشکان نیوشا؛ عادل آذر؛ هاشم معزز؛ کیومرث حیدری

چکیده چشم‌انداز پایان سوخت‌های فسیلی، گرمایش آب‌ و هوایی و تغییرات اقلیمی ناشی از آن و سیاست‌های تنوع‌بخشی به منابع تأمین انرژی از علت‌های استقبال بسیاری از کشورها از انرژی‌های تجدیدپذیر هستند. در همین راستا کشورهای تولیدکننده نفت و گاز برنامه‌ریزی‌هایی را برای افزایش سهم انرژی‌های تجدیدپذیر در سبد تولید برق خود کرده‌اند. تنوع انرژی‌های اولیه تجدیدپذیر، وجود فناوری‌های مختلف تبدیل آن‌ها به برق و ویژگی‌های مختلف هر یک و همچنین انتظارات فنی، مالی و زیست‌محیطی گوناگون، تصمیم‌گیری درباره‌ این‌که برق پاک مورد نظر از چه منابعی تولید شود را پیچیده می‌کند. این پژوهش به‌ دنبال ارائه و حل یک مدل برنامه‌ریزی آرمانی برای به‌ دست‌ آوردن سهم به نسبت بهینه توان (ظرفیت نصبی) هر یک از انرژی‌های تجدیدپذیر خورشیدی (فتوولتاییک)، بادی، برق‌آبی کوچک، زمین‌گرمایی و زیست‌توده در تولید برق پاک ایران است به‌ گونه‌ای که هزینه‌ها، اشتغال‌زایی، دانش فنی، بازده فنی و پیامدهای اجتماعی آن بهینه باشد. مدل در چهارچوب برنامه‌ ششم توسعه‌ ایران و بودجه‌های مصوب مجلس شورای اسلامی حل شده‌ است.

طراحی مدل توسعه یافته بلوغ بودجه ریزی بر مبنای عملکرد:با تأکید بر قابلیتها و نتایج یک نظام بالغ

دوره 22، شماره 4، زمستان 1397، صفحه 225-247

محمدرضا امینی؛ عادل آذر؛ کریم بیات؛ آمنه خدیور

چکیده بهره‌‏گیری از نظام بودجه‌ریزی بر مبنای عملکرد در ایران آغاز شده است و سازمان‌های مختلف مدعی استقرار و پیاده‌سازی این نظام هستند. با این وجود میزان پیشرفت آن رضایت‌بخش نیست. از این‌رو به منظور ارزیابی میزان پیشرفت در آن و با بهره‌گیری از مدل بلوغ سازمان، مطالعات گوناگونی در طراحی الگوی سنجش بلوغ بودجه‌ریزی ارائه شده است. در ‏این پژوهش با ‏مرور مدل‌های مرجع بلوغ و همچنین دو مدل بلوغ بودجه‌ریزی بر مبنای عملکرد ارائه شده در ادبیات بودجه‌ریزی تلاش شده است مدل توسعه یافته بلوغ بودجه‌ریزی بر مبنای عملکرد با بیان نقاط ضعف مدل‌های اخیر ارائه شود. پس از مصاحبه با خبرگان بودجه‌ریزی در دستگاه‌های تصمیم‌گیر چون سازمان برنامه و بودجه کل کشور و دیوان محاسبات کل کشور و همچنین بهره‌گیری از ظرفیت نخبگی در دانشگاه‌ها چون تربیت مدرس، تهران، شهید بهشتی، الزهرا و... توجه به نتایج در مدل‌های بلوغ به عنوان خلاء نظری پیشینه بلوغ به ویژه بلوغ بودجه‌ریزی شناسایی گردید. بر این اساس مدل توسعه یافته بلوغ بودجه‌ریزی بر مبنای عملکرد در دو بخش قابلیت‌ها و نتایج تعریف و برای ارزیابی و سنجش هر یک از این دو بخش درختواره‌ای از شاخص‌ها و زیرشاخص‌ها احصا و تعریف گردید. بهره‌گیری از مدل این تحقیق این امکان را فراهم می‌کند تا میزان پیشرف دستگاه‌ها و سازمان‌های مختلف در امر استقرار و پیاده‌سازی نظام بودجه‌ریزی بر مبنای عملکرد توسط شاخص‌های عملکردی مورد ارزیابی قرار گیرد.