آثار ساختار سازمانی و ویژگیهای شغل بر رضایت شغلی و تعهد سازمانی
دوره 20، شماره 4، زمستان 1395، صفحه 147-176
حسین رحمان سرشت، محمود علیزاده، هادی عبدالهی
چکیده اغلب سازمانها برای هدایت و اثر بر نگرشها و رفتارهای کارکنان و نیز اطمینان از اثربخشی وسایل دستیابی به هدفهای سازمان، از مجموعه متنوعی از سازوکارهای کنترل استفاده میکنند. از این رو با در نظر گرفتن جایگاه ویژه ساختار سازمان و نقش آن در هدایت نگرشها و رفتارهای کارکنان و ابعاد مختلف شغلی، هدف اصلی این پژوهش، مطالعه آثار ساختار سازمانی و ویژگیهای شغل بر رضایت شغلی و تعهد سازمانی است. پژوهش حاضر از نوع پیمایشی بوده و برای جمعآوری دادهها، از ابزار پرسشنامه استفاده میشود. تعداد 350 نفر از کارمندان ادارههای مختلف یک سازمان دولتی در شهر تهران بهعنوان نمونه پژوهش در نظر گرفته شدند. برای تجزیه و تحلیل دادهها و آزمون فرضیهها و مدل، از آزمونهای ضریب آلفای کرونباخ، تحلیل مسیر (رگرسیون چندگانه) و تحلیل عاملی تأییدی (CFA) استفاده شد. یافتههای پژوهش حاکی از این است که در میان متغیرهای ساختار سازمانی، رسمیت مهمترین عامل اثرگذار منفی بر تنوع وظیفه، هویت وظیفه و استقلال شغلی محسوب میشود. همچنین میتوان تمرکز را به عنوان اصلیترین عامل اثرگذار بر اهمیت وظیفه و بازخور شغلی در نظر گرفت. علاوه بر این در میان متغیرهای مربوط به ویژگیهای شغل، بازخور شغلی بیشترین اثر را بر رضایت شغلی دارد. درنهایت نیز یافتههای پژوهش نشان داد که رضایت شغلی اثر مثبت و معناداری بر تعهد سازمانی کارکنان دارد.
کاهش بیتفاوتی سازمانی در پرتو توسعه ساختار سازمانی تواناساز
دوره 20، شماره 3، پاییز 1395، صفحه 53-82
قاسم سلیمی، جعفر ترک زاده، فروغ سنگی
چکیده در راستای ارتقای برایندهای فردی و سازمانی، رویکرد بهسازی منابع انسانی از راهبردهای مختلفی بهره برده است. موضوع توجه به بی تفاوتی سازمانی و کاوش راهبردها و سازوکارهایی جهت کاهش این پدیده سازمانی از جمله مباحث مدیریتی چالش برانگیز است. یکی از مکانیزم های تاثیرگذار در کاهش بیتفاوتی، طراحی ساختارهای تواناساز سازمانی است. هدف از انجام این پژوهش، پیشبینی بیتفاوتی سازمانی بر اساس نوع ساختار سازمانی بود. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه کارکنان سازمان جهاد کشاورزی استان فارس (733 نفر) بود. جهت انتخاب نمونه از روش نمونهگیری طبقهای نسبی استفاده شد و بر اساس فرمول کوکران این تعداد 251 نفر محاسبه گردید. از این تعداد 230 پرسشنامه تکمیل شد و مورد تحلیل قرار گرفت. جهت تحلیل دادهها از آزمونهای تی وابسته، تی تک نمونهای، تحلیل واریانس اندازهگیریهای مکرر و رگرسیون چند متغیره استفاده شد. یافتههای پژوهش نشان داد ساختار سازمانی تواناساز پیشبینیکننده منفی و معنادار و ساختار سازمانی بازدارنده پیشبینیکننده مثبت و معنادار بیتفاوتی سازمانی میباشد. بر این اساس، یافتههای پژوهش نشان داد که با طراحی و توسعه ساختار سازمانی تواناساز، بیتفاوتی سازمانی کاهش خواهد یافت.
بررسی نقش ساختار سازمانی، فرهنگ سازمانی و توان ترکیب منابع بر اثربخشی انتقال تکنولوژی در بنگاههای ایرانی تولیدکننده تجهیزات برق
دوره 13، شماره 4، زمستان 1388، صفحه 77-101
محمدرضا امین ناصری، سودابه نامدار زنگنه، جعفر باقری نژاد
چکیده امروزه انتقال تکنولوژیهای جدید و برتر یکی از راهکارهای مهم حفظ مزیت رقابتی در بنگاهها محسوب میشود. با توجه به نرخ بالای شکست پروژههای انتقال تکنولوژی در بسیاری از بنگاهها، توجه به شناسایی عوامل بازدارنده و تسریعکننده جذب و توسعه تکنولوژی از اهمیت بهسزایی برخوردار است. یکی از عوامل مهم در شکست پروژههای انتقال تکنولوژی، عوامل سازمانی یا توانمندی سازمانی بنگاهها در ایجاد سازگاری بین تکنولوژیهای تازه وارد با ساختار سازمانی، فرهنگ سازمانی و منابع سازمانی میباشد. در این مقاله نقش توانمندی سازمانی بر اثربخشی انتقال تکنولــوژی در بنگاههای ایرانی اندازهگیری شده است. برای نیل به این هدف، ابتدا متغیرها یا شاخصهای تشکیلدهنده توانمندی سازمانی در بنگاههای ایرانــی شناسایی و سپس برای انــدازهگیری میزان موفقیت بنگاه در جذب تکنولوژی، اقدام به شناسایی متغیرهای تشکیلدهنده اثربخشی انتقال تکنولوژی در بنگاههای ایرانی مورد نظر شده است. در نهایت آثار توانمندی سازمانی و متغیرهای آن بر اثربخشی انتقال تکنولوژی و متغیرهای آن اندازهگیری شده است.
طراحی مدل تحول سازمانی در مدیریت هزینه مورد زنجیره تأمین گروه صنعتیایران خودرو
دوره 13، شماره 2، تابستان 1388، صفحه 159-181
علی رضائیان، عباس مقبل با عرض، ناصر شاهباز، اصغر مشبکی
چکیده امروزه با تشدید فضای رقابتی و تلاش شرکتها در کسب سهم بیشتر از بازار، ضرورت تدوین مدلهای جدید بهمنظور بهکارگیری استراتژیهای رقابتی بیش از پیش احساس میشود. در این راستا، توجه به بحث مدیریت هزینه با هدف جلب رضایت مشتریان از یکسو و حفظ حاشیه سود مورد نظر تولیدکنندگان از سوی دیگر، اهمیت بسزایی یافته است. این پژوهش به منظور طراحی مدل مناسب استراتژی تحول سازمانی در مدیریت هزینه زنجیره تأمین شرکتایران خودرو انجام شده است. پژوهش حاضر با مطالعه مدلهای شناختهشده، تحول و شناسایی مؤلفههای مؤثر درایجاد تحول در مدیریت هزینه و با رویکرد رفتار سازمانی، عوامل مؤثر بر مدیریت هزینه یعنی عوامل رفتاری، ساختاری، رقبا و فناوری را در جامعه تحقیق بررسی کرده است. ازاینرو مدل مفهومیتحقیق به شکل ارتباط میان چهار سازه اصلی تأثیرگذار بر مدیریت هزینه و ده متغیر سازنده این سازهها تببین شده است. در خصوص سازه رفتار، بررسی عوامل تأثیرگذار در سه سطح رفتار فردی، گروهی و سازمانی انجام میشود. همچنین در بخش رقبا، تأثیر تکمنبع بودن و ساختار هزینه شرکتها و در بخش فناوری، تأثیر فناوری اطلاعات و فناوری تولید سنجش میشود. در بخش سازه ساختار نیز بررسی میزان تأثیر پیچیدگی، رسمیت و تمرکز بر استراتژی تحول مدیریت هزینه سنجش شده است. توزیع و بررسی پرسشنامههای جمعآوریشده از میان 41 تولید کننده گرید A در زنجیره تأمین قطعات شرکت ایران خودرو نشان میدهد که از میان عوامل معرفیشده در مدل مفهومی تحقیق، تأثیر رقبا بر مدیریت هزینه تائید نمیشود. همچنین بررسی رفتار تأمینکنندگان نشان میدهد که تنها رفتار تأمینکنندگان در سطح گروهی بر استراتژیهای مدیریت تحول هزینه در سطح سازمانی تأثیرگذار است . همچنین تأثیر ساختار سازمانی بر مدیریت هزینه، تنها بر اساس مولفه پیچیدگی تبیین میشود. ازاینرو باید گفت مؤلفههای رسمیت و تمرکز تأثیر چندانی بر مدل پیشنهادی تحقیق ندارند؛ اما دستاورد اساسی تحقیق تأیید ارتباط میان فناوری و مدیریت هزینه در دو حوزه فناوری اطلاعات و فناوری تولید است.
طراحی و تبیین الگوی توسعه تکنولوژی صنعت خودرو در ایران با تأکید بر استراتژی توسعه صادرات
دوره 9، شماره 2، تابستان 1384، صفحه 29-58
امیرحسین کریمی کاشانی، میر مهدی سیداصفهانی
چکیده هدف از این تحقیق طراحی و تبیین الگوی توسعه تکنولوژی صنعت خودرو در ایران با تأکید بر استراتژی صادرات میباشد که به بررسی عوامل مؤثر بر فرایند توسعه تکنولوژی و صادرات در صنعت خودرو با تدوین مدل مناسب منجر میشود. صاحبنظران در مقوله توسعه صادرات دیدگاههای مختلفی ارائه دادهاند و هر یک از محققان سعی کردهاند تا به بررسی مقوله توسعه صادرات بپردازند. روش انجام تحقیق، توصیفیـ میدانی یا پیمایشی میباشد. در این روش وضعیت صنعت خودروسازی در ایران بررسی شده و سپس با کشور کره مقایسه تطبیقی آن صورت گرفته است. جامعه آماری مورد بررسی با استفاده از جمعآوری نظرات خبرگان و مدیران با سابقه صنعت خودروسازی کشور میباشد که اطلاعات مورد نیاز جهت تجزیه و تحلیل از طریق پرسشنامه (در قالب 112 سؤال) و مصاحبه جمعآوری شده است. مهمترین آزمون آماری استفاده شده، آزمون همبستگی اسپیرمن است که در کنار این آزمون از روشهای ویلکاکسون و فریدمن نیز استفاده شد. براساس آزمون همبستگی اسپیرمن بین توسعه منابع انسانی، توسعه فرهنگ سازمانی، توسعه ساختار سازمانی و توسعه ساختار مدیریتی از یک سو و توسعه تکنولوژی از سوی دیگر ارتباط معناداری وجود دارد (توسعه منابع انسانی، 852/0؛ فرهنگ سازمانی، 879/0؛ ساختار سازمانی، 722/0؛ توسعه ساختار مدیریتی، 861/0. یکی دیگر از نتایج بهدست آمده در این تحقیق مقایسه وضعیت توسعه تکنولوژی در کشورهای ایران و کره میباشد که با استفاده از تکنیک SWOT مقایسه شده است. لازم به ذکر است برای مقایسه تطبیقی وضع کره و ایران از آزمونهای ویلکاکسون و فریدمن استفاده شده است که حاکی از معنادار بودن اختلاف بین ایران و کره از نظر توسعه تکنولوژی است. در پایان نیز پیشنهاداتی جهت توسعه تکنولوژی ارائه شده است.
طراحی ساختار سازمانی مراکز و آموزشگاههای کارآفرینی در کشور
دوره 9، شماره 2، تابستان 1384، صفحه 119-156
اسدالله کردنائیج، محمود احمدپور داریانی، شهابالدین شمس
چکیده امروزه کارآفرینی، موتور توسعه اقتصادی در کشورها محسوب میشود و تمام کشورها تلاش میکنند تا کارآفرینی را در کشورشان توسعه بدهند. با توجه به اهمیت فوقالعاده کارآفرینی و ضرورت توسعه آن در کشور، این تحقیق با هدف مطالعه و طراحی ساختار سازمانی مراکز و آموزشگاههای کارآفرینی در کشور انجام شده است. در این تحقیق با استفاده از مطالعات تطبیقی مراکز موفق کارآفرینی و با توجه به مبانی نظری طراحی ساختار سازمان و در نظر گرفتن شرایط بومی و منطقهای کشور، ساختار سازمانی مناسب مراکز و آموزشگاههای کارآفرینی طراحی گردیده است.
