پژوهش های مدیریت در ایران

چکیده هدف این پژوهش، شناسایی موانع مؤثر بر پیاده‌سازی حاکمیت شرکتی در شرکت‌های دولتی ایران با بهره‌گیری از مدل سه‌شاخگی است. باتوجه‌به نقش راهبردی شرکت‌های دولتی در تحقق اهداف کلان اقتصادی و اجتماعی کشور و چالش‌های مستمر در زمینه شفافیت، پاسخ‌گویی و استقلال مدیریتی، ضرورت واکاوی دقیق عوامل بازدارنده در استقرار نظام‌های راهبری اثربخش اهمیت دوچندان یافته است. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و به روش تحلیل مضمون انجام شده است. در این راستا، ۱۵ نفر از خبرگان دانشگاهی و مدیران ارشد اجرایی شرکت‌های دولتی با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و با آنان مصاحبه نیمه‌ساختاریافته صورت گرفت. داده‌های حاصل از مصاحبه‌ها طی فرایند کدگذاری، تحلیل و در قالب مضامین پایه، سازمان‌دهنده و فراگیر طبقه‌بندی شد. یافته‌ها نشان داد که موانع استقرار حاکمیت شرکتی در سه دسته کلانِ عوامل زمینه‌ای (نظیر ضعف چارچوب‌های قانونی و نظارتی، مداخلات سیاسی، ناهماهنگی نهادی و محدودیت‌های محیط اقتصاد سیاسی)، عوامل محتوایی (شامل ناکارآمدی ارکان و کمیته‌های حاکمیت شرکتی، ضعف مدیریت ریسک و گزارشگری مالی)، و عوامل رفتاری (از جمله تعارض منافع، مقاومت در برابر تغییر، فرهنگ مدیریتی غیرتخصصی و بی‌ثباتی مدیریتی) قابل‌تبیین است. نتایج بیانگر آن است که تعامل این سه سطح، موجب شکل‌گیری چرخه‌ای از ناکارآمدی و کاهش اثربخشی نظام راهبری شرکت‌های دولتی شده و اصلاح آن‌ها نیازمند رویکردی یکپارچه و میان‌بخشی است. پژوهش حاضر ضمن ارائه تصویری بومی از موانع پیاده‌سازی حاکمیت شرکتی، می‌تواند مبنایی برای سیاست‌گذاری، طراحی آیین‌نامه‌ها و بازنگری در سازوکارهای نظارتی این شرکت‌ها باشد.

چکیده بسیاری از شراکت‌های راهبردی فرامرزی به علت انتخاب‌ها و تصمیم‌های ضعیف در زمینه حاکمیت شرکتی با شکست مواجه می‌شوند. از آنجایی‌که امروزه شکل‌گیری شراکت‌های راهبردی فرامرزی یکی از استراتژی‌های کارآمد برای رقابت‌پذیری بنگاه‌ها و محصولات ایرانی در بازارهای بین‌المللی است، تشریح زیربناها و الزامات طراحی نظام حاکمیتی نقش بسیار مهمی در ارتقای توان عملیاتی شراکت‌های راهبردی شرکت‌های ایرانی با شرکای خارجی دارد. به همین‌منظور پژوهش حاضر با رویکرد اکتشافی و بهره‌گیری از نظریه داده‌بنیاد درصدد ارائه مدلی برای حاکمیت شرکتی در شراکت‌های راهبردی فرامرزی است. داده‌های موردنیاز از خلال نمونه‌گیری نظری و هدف‌مند از 11 شراکت راهبردی میان شرکای ایرانی و غیرایرانی گردآوری شده است. مدل نهایی پژوهش دربرگیرنده برهم‌کنش اقتضائات بین‌المللی، شرایط شکل‌گیری شراکت راهبردی، سازماندهی شراکت و انتظارات ذی‌نفعان است که بر نظام حاکمیت شرکتی تاثیر می‌گذارند و تصمیم‌گیری بهینه در این زمینه، پایداری شراکت‌های راهبردی را بهبود می‌دهد.

چکیده هدف از پژوهش حاضر، بررسی رابطه انواع اعتماد سازمانی با عملکرد برند با نقش میانجی حاکمیت شرکتی است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش توصیفی از نوع همبستگی است. جامعه آماری این پژوهش شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است که نمونه­ای متشکل از 138 شرکت انتخاب شدند و پرسشنامه پژوهش برای تکمیل توسط مدیران ارشد این شرکت­ها ارسال شد. از این تعداد، 95 پرسشنامه قابل تحلیل بودند. سپس با استفاده از نرم افزار اسمارت پی ال اس و به کمک مدل­سازی معادلات ساختاری رابطه بین متغیرهای پژوهش آزمون شد. یافته­های پژوهش نشان می­دهد که بین اعتماد سازمانی مبتنی بر دانش و شناخت با حاکمیت شرکتی رابطه مثبت و معنادار وجود دارد؛ اما رابطه اعتماد سازمانی مبتنی بر عقلانیت با حاکمیت شرکتی منفی و معنادار است. رابطه مثبت و معنادار حاکمیت شرکتی با عملکرد برند نیز تأیید گردید. همچنین نتایج پژوهش نشان می­دهد که حاکمیت شرکتی دارای نقش میانجی بین انواع اعتماد سازمانی با عملکرد برند شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است.