طراحی مقیاس ارزیابی اخلاقی فروش شخصی
دوره 20، شماره 3، پاییز 1395، صفحه 1-24
هاشم آقازاده، محمدرحیم اسفیدانی، مجید قلیمطلق
چکیده توجه به مباحث اخلاق در فرایند تصمیم گیری روشی مؤثر برای اجرای اخلاقیات در سطح جامعه می باشد. پژوهشهای هنجاری در باب اخلاق نیز به دنبال معیاری برای تعیین حسن و قبح افعال اختیاری انسان است و هدف اصلی آن، راهنمایی افراد در تصمیمگیری و احکام مربوط به افعال اختیاری آنان در موقعیتهای خاص میباشد. از سویی بررسی تصمیمگیری اخلاقی با استفاده از مقیاسها، بینشی نسبت به تصمیمگیری اخلاقی بهوجود آورده است. (این ابزارها عمدتاً بر جنبههای روانی تمرکز دارند تا نظریههای اخلاقی). در این تحقیق مکتب اخلاقی اسلام مبنای طراحی مقیاس ارزیابی اخلاقی فروش شخصی قرارگرفته است. برای این منظور از نظریه پردازی داده بنیاد با اندکی اصلاحات استفاده شده است. در تحقیق حاضر با انجام تعداد 12 مصاحبه نیمهساختاریافته با خبرگان حوزه اخلاق اسلامی و بازاریابی و کد گذاری باز در نرم افزار اطلس.تی، معیارهای: ارتکاب به خلاف شرع، انجام کارهای حلال ولی ضد اخلاقی، خیانت در امانت و سوء استفاده از اعتماد، دروغ گفتن، رشوه دادن، رفتاری که مفسده ای در آینده به وجود آورد، سوء رفتار فروشندگان، عدم پایبندی به تعهدات، فریب کاری، احتکار مادی و اطلاعاتی، ایجاد انحصار، پنهان کاری درباره کالا نسبت به مشتری، تبعیض قیمت بین مشتریان در حد ضرر زدن، تحت تاثیر قرار دادن نیاز واقعی مشتری، سوء استفاده از بی اطلاعی مشتری، غش در معامله (مادی، اطلاعاتی و...)، گمراه کردن مشتری، محدود کردن اختیار و استقلال رای مشتری، برای جلوگیری از افعال ضداخلاقی در فروشندگی نسبت به مشتریان حاصل شده است.
